Herbata z pokrzywy to jeden z najpopularniejszych naparów ziołowych w Polsce. Ma łagodny, lekko trawiasty smak, łatwo ją przygotować z suszu kupionego lub zebranego samodzielnie. Sprawdź, jak ją parzyć, kiedy zbierać pokrzywę, kto powinien zachować ostrożność i jak zrobić płukankę do włosów.
Jak zaparzyć herbatę z pokrzywy – w skrócie
- Ilość suszu: 2 łyżeczki na 200 ml wody.
- Temperatura wody: ok. 95°C (chwilę po zagotowaniu).
- Czas parzenia: 5–6 minut pod przykryciem.
- Dodatki: miód, cytryna, mięta albo owoce – jeśli smak samej pokrzywy wydaje się zbyt ziołowy.
Herbata z pokrzywy zwyczajnej
W naturze pokrzywa zwyczajna rośnie dziko niemal na każdym kontynencie. Spotkać ją można najczęściej w zaroślach i wilgotnych terenach leśnych, jednak przystosowała się również do zakorzeniania w bardziej żyznych glebach przekształconych przez człowieka. Najwyżej rosnącą pokrzywę spotyka się w Himalajach, na wysokości 4800 m n.p.m. W Polsce występuje w Tatrach do wysokości 1700 m n.p.m.
Posiada kłująco-parzące włoski, dzięki którym człowiek już od dziecka uczy się rozpoznawać tę roślinę. Poza przypadkami silnej alergii poparzenia pokrzywy nie są groźne dla zdrowia, a jedynie nieprzyjemne.
Od starożytności pokrzywa wykorzystywana jest w kuchni i kosmetyce. Zgodnie z mitologią rzymską, sproszkowane nasiona pokrzywy, wymieszane z miodem i popijane winem, działać miały jako afrodyzjak. Pokrzywa pojawiała się niemal w każdej kulturze – przed piorunami, złymi duchami czy wiedźmami miała strzec zarówno Wikingów, jak i XIX-wiecznych polskich chłopów. Dziś pokrzywa trafia przede wszystkim do filiżanki – parzona sama albo w mieszankach ziołowych, na przykład w herbatce ziołowej z pokrzywą i lawendą.
Co zawiera pokrzywa?
Liście pokrzywy zwyczajnej zawierają m.in.:
- witaminę A,
- witaminy z grupy B,
- witaminę C,
- witaminę K,
- potas, wapń i magnez,
- krzem,
- żelazo.
To skład suszonych liści – do naparu przechodzi tylko część tych składników, dlatego herbata z pokrzywy nie jest istotnym źródłem witamin ani składników mineralnych. W medycynie ludowej pokrzywie przypisywano działanie moczopędne, a napar z niej pito w kuracjach „oczyszczających”, jednak żadne oświadczenie zdrowotne dotyczące pokrzywy nie zostało dotąd zatwierdzone w UE. Herbaty z pokrzywy nie warto pić w dużych ilościach przez długi czas bez przerwy.
Kto powinien uważać z herbatą z pokrzywy?
Herbata z pokrzywy jest zwykłym naparem ziołowym, ale nie dla każdego będzie dobrym wyborem na co dzień. Przed regularnym piciem warto zapytać lekarza, jeśli:
- jesteś w ciąży lub karmisz piersią,
- przyjmujesz leki na stałe – zwłaszcza moczopędne, na ciśnienie lub przeciwzakrzepowe (pokrzywa zawiera witaminę K),
- masz choroby nerek albo obrzęki związane z chorobami serca,
- masz alergię na pokrzywę.
Napar z pokrzywy nie zastępuje leczenia – traktuj go jak smaczny dodatek do codziennej diety.
Gdzie kupić pokrzywę na herbatę i kiedy ją zbierać?
Choć ekspresową herbatę z pokrzywy kupimy niemal w każdym markecie, najwięcej aromatu mają napary parzone bezpośrednio z suszonych liści. Suszone liście dostępne są w sklepach zielarskich oraz w sklepach internetowych z herbatami ziołowymi.
Pokrzywę można zbierać również samodzielnie, jednak należy wybrać do tego odpowiednie miejsce, oddalone od ruchu samochodów czy innej działalności człowieka, ponieważ pokrzywa – jak inne rośliny – wchłania ołów i inne szkodliwe substancje. Liście zbiera się w kwietniu i maju, gdy rośliny są jeszcze młode. Po umyciu rozkłada się je na papierze w suchym, przewiewnym miejscu. Zależnie od warunków suszenie może potrwać kilka dni.
Jak zaparzyć herbatę z pokrzywy?
Na 200 ml wody wsypujemy do czajniczka 2 łyżeczki suszu. Zalewamy wodą o temperaturze ok. 95°C i odstawiamy pod przykryciem na ok. 5–6 minut. Po tym czasie oddzielamy liście od naparu.
Nie każdemu od razu przypada do gustu smak herbaty z pokrzywy, dlatego można go nieco poprawić, dodając ulubione dodatki – miód, cytrynę czy owoce – albo zaparzając pokrzywę razem z niewielką ilością innego aromatycznego ziela, na przykład mięty.
Herbata z pokrzywy na włosy – przepis na płukankę
Płukanka z pokrzywy to domowy sposób pielęgnacji włosów, po który sięgano od pokoleń. Dwie łyżki suszonych liści pokrzywy zalewamy 200 ml wody i odstawiamy na 5 minut do zaparzenia. Oddzielamy liście od naparu i odstawiamy do wystudzenia.
Po umyciu osuszamy włosy ręcznikiem, a następnie polewamy je płukanką z pokrzywy, delikatnie je ugniatając. Włosów już nie spłukujemy. Owijamy je ręcznikiem na kilka minut, rozczesujemy i zostawiamy do naturalnego wyschnięcia. Płukankę można stosować dwa razy w tygodniu.
Najczęściej zadawane pytania
Ile herbaty z pokrzywy można pić dziennie?
Zwykle przyjmuje się 1–2 filiżanki dziennie. Nie warto pić jej długo w dużych ilościach – lepiej robić przerwy. Jeśli chorujesz na nerki, masz obrzęki albo stale przyjmujesz leki, ilość ustal z lekarzem.
Czy herbatę z pokrzywy można pić w ciąży?
W ciąży i w czasie karmienia piersią każde zioło warto skonsultować z lekarzem prowadzącym – także pokrzywę.
Jak długo parzyć herbatę z pokrzywy?
5–6 minut pod przykryciem, w wodzie o temperaturze ok. 95°C.